 |
|||
Wybierz województwo:
Działalność RCIE Szczecin jest współfinansowana ze środków Ministerstwa Spraw Zagranicznych |
INSTYTUCJE UE
Główne instytucje Unii Europejskiej to: Są one wspomagane przez organy pomocnicze:
1) Komitet Ekonomiczno- Społeczny
2) Komitet Regionów
3) Biuro Rzecznika Praw Obywatelskich
4) Europejski Bank Inwestycyjny
5) Europejski Bank Centralny
6) Europejski Inspektor Ochrony Danych
Rada Europejska- instytucja nadrzędna w stosunku do instytucji Wspólnot Europejskich.
Struktura instytucjonalna Wspólnot Europejskich
 Źródło: J. Ruszkowski, E. Górnicz, M. Żurek, 2004
Jest najwyższą instytucją polityczną Unii Europejskiej, decydującą o kierunkach jej rozwoju i aktualnej strategii działania. Praktyka funkcjonowania Wspólnot Europejskich pokazuje, że Rada Europejska, która nie należy do pięciu głównych instytucji Wspólnot Europejskich, jest wobec nich strukturą nadrzędną. Jej działalność nie jest ściśle sformalizowana, choć opiera się na tzw. regulaminie ramowym.
W traktatach rzymskich nie przewidziano takiego gremium jak Rada Europejska. Prawdą jest, że szefowie państw i rządów (Heads of States Governments — HOSG) spotykali się mniej lub bardziej cyklicznie od 1961 r. Pierwsze takie spotkanie odbyło się 11 lutego 1961 r.; podczas niego szefowie sześciu państw i rządów ówczesnych Wspólnot Europejskich podjęli decyzję o ściślejszej współpracy politycznej. Podobny temat zdominował szczyt w Rzymie 30 maja 1967 r. W dniach 9-10 grudnia 1974 r. w Paryżu szefowie państw i rządów ustalili, że w przyszłości spotykać się będą regularnie dwa razy w roku jako Rada Europejska. Pierwsze spotkanie Rady Europejskiej nastąpiło w marcu 1975 r. w Dublinie. Rozpoczęto tym samym proces jej instytucjonalizacji. 29 grudnia 1975 r. w sprawozdaniu Tindemansa próbowano przyznać Radzie rolę głównego gremium decyzyjnego, wyznaczającego podstawowe kierunki polityki Wspólnot i w istotny sposób wpływającego na ich procesy integracyjne. Rada nadal jednak funkcjonowała poza strukturą instytucjonalną Wspólnot, a starania Léo Tindemansa zakończyły się fiaskiem.
Z kolei ustalenia zawarte w deklaracji stuttgarckiej z 1983 r. określały Radę jako głównego stymulatora procesów integracyjnych. Dopiero w Jednolitym Akcie Europejskim, który wszedł w życie 1 lipca 1987 r., Radę Europejską formalnie włączono do struktur instytucjonalnych Wspólnot. Podstawą prawną stał się art. 2 tego Aktu. Zgodnie z jego treścią Rada Europejska składa się z szefów rządów i szefów państw członkowskich Wspólnot Europejskich. Są oni wspomagani przez ministrów spraw zagranicznych tych państw. Ta część składu Rady praktycznie decyduje o jej kształcie i pozwala wyraźnie zdefiniować ją jako organ międzyrządowy. Ponadto w jej obradach uczestniczy przewodniczący Komisji Europejskiej. Status gościa w Radzie posiada przewodniczący Parlamentu Europejskiego. Dwaj ostatni nie mają prawa głosu, ale mogą włączyć się do dyskusji podczas obrad Rady. Miejscem spotkań Rady są miasta państw sprawujących w danym okresie ® przewodnictwo w Unii Europejskiej. (J. Ruszkowski, E. Górnicz, M. Żurek, 2004)
Do końca czerwca 1967 r. każda ze Wspólnot miała odrębną Radę. Na mocy Układu o fuzji z 8 kwietnia 1965 r., podpisanego przez państwa członkowskie Wspólnot Europejskich, połączono ich główne organy i od 1 lipca 1967 r. istniała już wspólna Rada Ministrów.
Rada reprezentuje interesy państw członkowskich Wspólnot Europejskich, co implikuje jej skład — do listopada 1993 r. traktaty stanowiły, iż w skład Rady wchodzą przedstawiciele rządów państw członkowskich (stąd przyjęta nazwa). Tak określony skład Rady budził zastrzeżenia państw o znacznej autonomii regionów (przede wszystkim Belgii i RFN), ponieważ uniemożliwiał wywieranie wpływu na podejmowane przez Radę decyzje ministrom szczebla regionalnego, w których gestii znajdowały się niektóre rozpatrywane problemy. Z tego powodu w Traktacie o Unii Europejskiej postanowiono, że w czasie obrad Rady państwa członkowskie nie muszą być reprezentowane przez przedstawicieli rządu centralnego. Przyjęte regulacje stanowią, iż Rada składa się z przedstawicieli państw członkowskich szczebla ministerialnego a nie jak dotychczas z przedstawicieli rządu upoważnionych do działania w imieniu rządu w danym państwie (art. 203 ex 146 Traktatu o ustanowieniu Wspólnoty Europejskiej, art. 27 Traktatu o ustanowieniu Europejskiej Wspólnoty Węgla i Stali, art. 116 Traktatu o ustanowieniu Europejskiej Wspólnoty Energii Atomowej).
Rada obraduje w różnych składach resortowych. Reprezentantem danego kraju jest minister spraw zagranicznych, ale w praktyce w obradach Rady uczestniczą ministrowie kierujący resortami odpowiedzialnymi za problemy poddane pod debatę. Ten funkcjonalny podział znalazł odzwierciedlenie w nomenklaturze — rada obradująca w składzie ministrów spraw zagranicznych jest określana mianem Rady Ogólnej (General Council), rady zrzeszające ministrów poszczególnych resortów to rady specjalistyczne (np. ECOFIN grupuje ministrów gospodarki i finansów), natomiast rady, w których uczestniczą ministrowie kilku resortów to „rady jumbo”. Liczba konfiguracji Rady podlega ciągłym modyfikacjom. Przez lata Rada obradowała w ponad dwudziestu formacjach. Rada Europejska na posiedzeniu w Helsinkach w grudniu 1999 r. podjęła decyzję o zredukowaniu formacji Rady do dwudziestu. Ponieważ redukcja ta nie spełniła oczekiwań co do zapewnienia spójności i kontynuacji prac Rady, na szczycie w Sewilli w czerwcu 2002 r. liczbę tę ograniczono do dziewięciu: sprawy ogólne i stosunki zewnętrzne; sprawy gospodarcze i finansowe (ECOFIN); wymiar sprawiedliwości i spraw wewnętrznych; zatrudnienie, polityka społeczna, zdrowie i sprawy konsumenckie; konkurencyjność (rynek wewnętrzny, przemysł i badania); transport, telekomunikacja i energia; rolnictwo i rybołówstwo, środowisko; edukacja, młodzież i kultura. Projekt Traktatu ustanawiającego Konstytucję dla Europy przewiduje dalsze modyfikacje dotyczące konfiguracji Rady. Prace Rady koordynuje jej przewodniczący. Przewodnictwo w Radzie sprawują kolejno wszystkie państwa członkowskie Wspólnot przez sześć miesięcy w systemie rotacyjnym. Obrady Rady przygotowuje Sekretariat Generalny, kierowany przez sekretarza generalnego mianowanego przez Radę. Sekretariat ma swoją siedzibę w Brukseli. Posiedzenia Rady zwoływane są z inicjatywy jej przewodniczącego, Komisji Europejskiej albo na wniosek jednego z jej członków i najczęściej odbywają się w Brukseli lub Luksemburgu.
Aby pogodzić interesy państw członkowskich i Komisji, podjęcie decyzji przez Radę przygotowuje się na dwóch szczeblach: w Komitecie Stałych Przedstawicieli (COREPER) oraz w grupach roboczych. Grupy robocze złożone z ekspertów narodowych debatują nad kwestiami technicznymi, po czym przesyłają propozycję Komisji do COREPER-u. Jego zadaniem jest dalsze „filtrowanie” propozycji Komisji i uzyskanie kompromisu.
Organami pomocniczymi Rady są również wyspecjalizowane komitety, m.in. Komitet Ekonomiczno-Społeczny, Komitet Walutowy, Specjalny Komitet Rolny, Komitet Prezesów Banków Centralnych, Komitet Edukacji.(J. Ruszkowski, E. Górnicz, M. Żurek, 2004)
Parlament Europejski jest jedyną instytucją Wspólnot, która obraduje na forum publicznym. Debaty, opinie oraz rezolucje publikowane są w Dzienniku Urzędowym. Członkowie Parlamentu są wybierani raz na pięć lat. Przewodniczący reprezentuje Parlament na spotkaniach oficjalnych, przewodniczy posiedzeniom plenarnym oraz zebraniom biura i konferencji przewodniczących.
W celu przygotowania porządku obrad posiedzeń plenarnych deputowani biorą udział w pracach 17 stałych komisji. Mogą być również powoływane podkomisje, komisje tymczasowe i komisje badawcze, a także mieszane komisje parlamentarne i delegacje międzyparlamentarne.
Każdy z deputowanych mówi w urzędowym języku swojego kraju, a jego mowa tłumaczona jest symultanicznie na wszystkie języki krajów członkowskich i stowarzyszonych z UE. Dokumenty są również tłumaczone i publikowane we wszystkich tych językach.
Parlament Europejski ma cztery podstawowe uprawnienia: władzę ustawodawczą, władzę budżetową, kontrolowania władzy wykonawczej, powoływania Rzecznika Praw Obywatelskich (Ombudsmana). Parlament Europejski podejmuje decyzje wspólnie z Radą Unii Europejskiej w ramach procedury współdecydowania i przyjmuje wspólne akty. Procedura współdecydowania jest stosowana w wypadku problemów związanych z: ochroną środowiska, badaniami rozwoju technologicznego, swobodnym przepływem pracowników, edukacją, kulturą i ochroną zdrowia.
Od 1970 roku budżet PE pochodzi z tzw. środków własnych, zaakceptowanych przez państwa członkowskie: opłaty celne pobrane na zewnętrznych granicach Unii, podatki rolne na produkty importowane z krajów spoza Unii, 1% podatku od wartości dodanej (VAT) od dóbr i usług w całej Unii, do 1,27% produktu narodowego brutto (PNB) państw członkowskich.
W Izbie Parlamentarnej istnieje siedem frakcji politycznych:
Źródło: Wikipedia
Jest głównym organem zarządzająco- wykonawczym Wspólnot Europejskich. Do 1965 r. każda ze Wspólnot miała odrębny organ zarządzająco- wykonawczy (Komisja w Europejskiej Wspólnocie Gospodarczej, Komisja w Europejskiej Wspólnocie Energii Atomowej i Wysoka Władza w Europejskiej Wspólnocie Węgla i Stali), ale na mocy Układu o fuzji z 8 kwietnia 1965 r. nastąpiło ich połączenie, a 1 lipca 1967 r. powstała Komisja jako wspólny organ Wspólnot Europejskich. Uprawnienia Komisji wobec poszczególnych Wspólnot określają ich traktaty założycielskie. Uprawnienia te są różne, ale skład, sposób powoływania oraz tryb pracy Komisji są jednakowe dla wszystkich Wspólnot.
Początkowo zgodnie z traktatami (art. 157 Traktatu o ustanowieniu Wspólnoty Europejskiej, art. 9 Traktatu o ustanowieniu Europejskiej Wspólnoty Węgla i Stali, art. 126 Traktatu o ustanowieniu Europejskiej Wspólnoty Energii Atomowej) Komisja składała się z 17 członków, chociaż na mocy jednomyślnej decyzji Rady Europejskiej liczba ta mogła ulec zmianie. To obwarowanie prawne spowodowane było perspektywą rozszerzenia terytorialnego Wspólnot Europejskich;
Najważniejszymi uprawnieniami Komisji są: 1) prawo do inicjatywy ustawodawczej, zgłaszania aktów prawnych – najważniejsze prawo Komisji, która posiada je jako jedyna w zakresie polityki Wspólnot; 2) kontrola nad stosowaniem prawa wspólnotowego przez państwa członkowskie lub określone przedsiębiorstwa. W wypadku, gdy dany podmiot nie stosuje danego aktu prawnego Komisja może wydać decyzję zmuszającą do stosowania prawa w określonym zakresie; 3) kompetencje wykonawcze – wydawanie aktów prawnych, zarządzanie funduszami (szczególnie funduszami strukturalnymi) oraz dbanie o wykonanie budżetu; 4) w zakresie stosunków zewnętrznych: Komisja reprezentuje Wspólnotę wobec państw trzecich lub organizacji międzynarodowych, uzyskawszy zgodę Rady Unii Europejskiej może również negocjować umowy z państwami bądź organizacjami międzynarodowymi.
Komisja – mimo, że jest egzekutywą UE, często mylnie nazywana jest rządem UE. W przeciwieństwie jednak do rządów państw Komisja funkcjonuje kolegialnie, tzn. decyzje podejmowane są przez komisarzy wspólnie, którzy wspólnie odpowiadają za nie przed Parlamentem. Samodzielnie, żaden z komisarzy nie ma żadnych prerogatyw decyzyjnych. Inną różnicą wobec rządów państw jest pozycja Przewodniczącego, który jest tylko "Primus inter Pares" (pierwszy pośród równych), co oznacza, że podczas głosowań w Komisji jego głos liczy się tak samo jak głos innych komisarzy. Poszczególni członkowie Komisji mogą być odwoływani przez rządy państw, które ich wyznaczyły bądź przez Trybunał Sprawiedliwości, jednak kolegialność jej działania powoduje, że przy każdej innej sytuacji votum nieufności w stosunku do jednego komisarza jest jednocześnie votum nieufności w stosunku do całej Komisji. Komisja zbiera się przynajmniej raz w tygodniu. W związku z częstymi zmianami liczby komisarzy zmienia się również jej wewnętrzna struktura. Pod względem administracyjnym składa się z 23 dyrekcji generalnych (te z kolei z dyrekcji, a następnie z wydziałów, których zwykle jest kilka: trzy, cztery), które można by porównać z ministerstwami (np. nauka, badania i rozwój, polityka regionalna czy rolnictwo; wcześniej miały one kolejne numery, np. DG I – stosunki zewnętrzne, DG IV – konkurencja itd.) oraz wyspecjalizowanych służb, jak np. Służba Prawna, Służba Rzeczników, Biuro Publikacji Oficjalnych Wspólnot Europejskich czy biuro statystyczne Eurostat. Bardzo istotną rolę pełni także Sekretariat Generalny, którego zadaniem jest przede wszystkim koordynacja prac wszystkich dyrekcji generalnych.(Portal Wiedzy, WIEM)
SIEDZIBY INSTYTUCJI UNII EUROPEJSKIEJ
TRYBUNAŁ SPRAWIEDLIWOŚCI WSPÓLNOT EUROPEJSKICH Trybunał Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich (częściej zwany "Trybunałem") utworzono na mocy Traktatu EWWiS w 1952 r. Jego siedzibą jest Luksemburg. Zadaniem Trybunału jest zapewnienie jednolitej interpretacji i stosowania prawa europejskiego we wszystkich krajach Unii – tak by prawo było jednakowe dla wszystkich. Trybunał zapewnia na przykład, aby sądy krajowe nie wydawały rozbieżnych wyroków w podobnych sprawach. Trybunał czuwa również nad tym, by wszystkie państwa członkowskie i instytucje unijne wypełniały nałożone na nie zobowiązania prawne. Trybunał jest uprawniony do rozstrzygania sporów prawnych między państwami członkowskimi, instytucjami UE, osobami prawnymi i fizycznymi.
Organizacja pracy Trybunału TRYBUNAŁ REWIDENTÓW KSIĘGOWYCH Trybunał Rewidentów Księgowych (oryginalna nazwa z ang. Court of Auditors) zwany również Trybunał Obrachunkowym lub Trybunałem Audytorów powstał jako wspólny organ trzech WE na mocy art. 28 traktatu brukselskiego z 22 lipca 1975 r. decyzją Rady Unii z 18 października. Zapisy dotyczące TRK znajdziemy w art. 45a-c Traktatu Paryskiego, art. 188a-c Traktatu Rzymskiego i w art. 160a-c Traktatu o EUROATOM-ie. W systemie organów klasyfikowany jest różnie jako dodatkowy, pomocniczy lub główny. Na mocy Traktatu o utworzeniu Wspólnoty Europejskiej został no podniesiony do rangi organu głównego Wspólnoty, a Traktat o Unii Europejskiej stawia go na równi z innymi instytucjami wspólnotowymi.
Data dodania: 27.09.2008 |
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Do góry
